Przedłużanie cyklu życia mody
Wywiad z Krisztiánem Lakatosem, Dyrektorem Zarządzającym Háda-1 Kereskedelmi és Szolgáltató Kft.
W całej Europie moda z drugiej ręki zyskuje na znaczeniu, gdyż konsumenci poszukują bardziej zrównoważonych i przystępnych cenowo sposobów na zakup odzieży. Przedłużając cykl życia odzieży przy jednoczesnym zachowaniu wartości, sektor ten wyszedł daleko poza swój dotychczasowy niszowy status. Kluczowym graczem na tym rynku na Węgrzech jest Háda-1 Kereskedelmi és Szolgáltató Kft. w Kisvárdzie.
Zmieniające się postawy konsumentów, względy ekonomiczne oraz rosnąca świadomość zrównoważonego rozwoju zwiększają znaczenie rynku odzieży używanej. W tej branży Háda-1 Kereskedelmi és Szolgáltató Kft. stała się największą siecią detaliczną odzieży używanej na Węgrzech. Założona jako inicjatywa rodzinnia w połowie lat 90., firma rozrosła się wraz z rozwijającym się rynkiem używanej odzieży. Dyrektor zarządzający Krisztián Lakatos, który dołączył do firmy w 1995 roku, był częścią jej rozwoju od samego początku. Dziś sieć sprzedażowa składa się z około 95 sklepów i zatrudnia blisko 1000 osób w grupie.
Model biznesowy
Háda importuje wcześniej sortowaną odzież głównie z Wielkiej Brytanii i Szwajcarii, gdzie podaż używanych ubrań jest znacznie większa niż w Europie Środkowej. Tylko około 25% pozycji nadaje się do odsprzedaży na Węgrzech i zostaje wybrane przez zespoły sortujące firmy. Są sprzedawane poprzez trzy koncepcje detaliczne: wyższej jakości sztuki sprzedawane pojedynczo, klasyczna odzież używana sprzedawana na wagę oraz format niskich cen skierowany do bardzo cenowo wrażliwych klientów. Aby rozszerzyć działalność wzdłuż łańcucha wartości, Háda inwestuje w zdolności sortowania i przetwarzania oraz nawiązuje międzynarodowe partnerstwa, aby zapewnić dostawy i utrzymać jakość. „W naszych najlepszych sklepach nie konkurujemy już z innymi sklepami z odzieżą używaną,” wyjaśnia dyrektor zarządzający. „Konkurujemy z detalistami szybkiej mody. Jesteśmy zależni od tego, co ludzie kupują, a później wyrzucają. W miarę jak rozprzestrzenia się szybka moda, zmienia się skład i jakość odzieży trafiającej na rynek odzieży używanej.”
Debata na temat zrównoważonego rozwoju
Dla Krisztiána Lakatosa ta zmiana stawia szersze pytania. Bardzo tanie importy odzieży i coraz szybsze cykle mody wywierają presję na cały ekosystem tekstylny. Ubrania przeznaczone do krótkotrwałego użytku szybko stają się odpadami, podczas gdy ich produkcja zużywa znaczące zasoby. „Muszą istnieć minimalna jakość i realistyczny poziom cen dla nowej odzieży,” argumentuje. W przeciwnym razie przetwarzanie i ponowne wykorzystanie używanych tekstyliów stają się coraz trudniejsze do finansowania. Jego zdaniem, decydenci polityczni muszą zająć się obiema stronami problemu: ograniczyć ultratanie importy, jednocześnie wspierając recykling i ponowne wykorzystanie. Bez strukturalnych rozwiązań, miliony ton tekstyliów mogą stać się rosnącym wyzwaniem środowiskowym.
Zmiana w handlu detalicznym
W odpowiedzi na zmieniające się wzorce w handlu detalicznym, Háda dostosowuje swoją sieć sklepów. Nowe sklepy są otwierane w parkach handlowych, gdzie koszty operacyjne są niższe, a ruch klientów się przenosi. Spoglądając w przyszłość, firma planuje dalszą optymalizację swojej sieci, modernizację wybranych lokalizacji oraz rozwój działalności internetowej. Sklep internetowy obecnie skupia się na Węgrzech, ale jest testowany w Rumunii, z potencjalnymi dalszymi rynkami europejskimi jako opcją długoterminową.