„Sukces pomp ciepła w krajach nordyckich może być powtórzony gdzie indziej”
Wywiad z Hansem Backmanem, dyrektorem finansowym grupy
Od ponad 70 lat, firma ze Szwecji Nibe Industrier stoi na czele technologii przyjaznej środowisku ogrzewania, obsługując zarówno rynki mieszkalne, jak i komercyjne zaawansowanymi rozwiązaniami w zakresie pomp ciepła oraz różnymi zastosowaniami przemysłowymi. Dzisiaj firma działa na skalę globalną, ze swoją obecnością obejmującą Europę i Ameryki. Dyrektor finansowy grupy, Hans Backman, rozmawiał z European Business o aktualnej dynamice rynku, strategicznych priorytetach oraz długoterminowych możliwościach.
European Business: Panie Backman, od dziesięcioleci Nibe jest liderem w inteligentnych systemach ogrzewania, osiągając globalny roczny obrót przekraczający 4 miliardy EUR i zatrudniając ponad 20 000 osób. Co obecnie definiuje Państwa działalność?
Hans Backman: W swojej istocie Nibe to firma technologiczna specjalizująca się w ogrzewaniu. Nasza marka jest synonimem rozwiązań światowej klasy i zrównoważonej energii w trzech odrębnych obszarach biznesowych. Najbardziej znani jesteśmy prawdopodobnie z Nibe Climate Solutions, naszego największego działu, gdzie przede wszystkim rozwijamy i produkujemy pompy ciepła. Dział ten obejmuje również systemy wentylacyjne, urządzenia chłodnicze, podgrzewacze wody i inne rozwiązania HVAC, stanowiąc około dwóch trzecich naszego globalnego przychodu.
European Business: W przeciwieństwie do tego, Nibe Elements koncentruje się na elementach grzewczych na zasilanie elektryczne dla zastosowań przemysłowych.
Hans Backman: Te komponenty są używane w szerokiej gamie branż, w tym w HVAC, półprzewodnikach, energetyce wiatrowej, kolejnictwie, motoryzacji i różnych aplikacjach white-label. W miarę jak elektrofikacja przyspiesza w wielu sektorach, widzimy znaczący potencjał wzrostu dla naszych produktów i ekspertyzy w tej dziedzinie. Nasz trzeci obszar biznesowy, Nibe Stoves, skupia się głównie na piecach na drewno w Europie i Ameryce Północnej. Są to produkty raczej dyskrecjonalne - związane z komfortem i stylem życia - ale po pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 roku, nabrały również wymiaru bezpieczeństwa energetycznego, gdy konsumenci szukali niezawodnych rozwiązań grzewczych w zapasie wśród niestabilnych rynków energetycznych.
European Business: Wojna na Ukrainie przyspieszyła także skupienie się Europy na zielonym przejściu. Jak ten stan rzeczy wpłynął na działania Nibe?
Hans Backman: Przed pandemią odnotowaliśmy przez wiele lat stabilny wzrost, osiągając typowo około 10% wzrostu organicznego oraz kolejne 10% dzięki przejęciom. W trakcie pandemii – w połączeniu z ambitnymi celami klimatycznymi UE – popyt wzrósł, ponieważ ludzie mieli środki na inwestycje w swoje domy i czas na przeprowadzenie remontów. Trend ten nasilił się jeszcze bardziej po inwazji na Ukrainę w 2022 roku. Jednak gwałtowny wzrost stworzył spore wyzwania. Dostawcy mieli trudności z nadążaniem, a instalatorzy czasami składali wielokrotne zamówienia, aby zapewnić dostępność. Po tym wyjątkowym okresie, w 2024 roku, nastąpiła gwałtowna korekta, która zmusiła nas do wdrożenia programu oszczędnościowego w celu ustabilizowania operacji. Ostatnio wzrost powrócił do bardziej zrównoważonego poziomu.
European Business: Jak Nibe zdołało skutecznie poradzić sobie z tymi fluktuacjami?
Hans Backman: Nasz zdecentralizowany model biznesowy to kluczowa siła. Poszczególne firmy w naszej grupie działają z dużym stopniem autonomii, podejmując własne decyzje w ramach ogólnej wizji, polityk i kodeksu postępowania. Sprzyja to silnej lokalnej odpowiedzialności i myśleniu przedsiębiorczym. Jednocześnie zapewniamy wsparcie finansowe tam, gdzie jest potrzebne oraz utrzymujemy ścisły nadzór, aby wczesnie identyfikować potencjalne wyzwania. Ta równowaga między lokalną niezależnością a scentralizowaną dyscypliną dobrze nam służy.
European Business: Ostatni konflikt na Bliskim Wschodzie dodatkowo zwiększył presję na światowe rynki. Jakie są Twoje oczekiwania co do wpływu na działalność Nibe?
Hans Backman: W krótkim okresie, niepewność geopolityczna zwykle obniża popyt. Konsumenci odkładają remonty, a przedsiębiorstwa opóźniają inwestycje, co nieuchronnie wpływa na nasze rynki. Jednakże w dłuższym okresie, pozostaję bardzo optymistyczny. Wszystkie nasze produkty są skoncentrowane na efektywności energetycznej i stale udowadniają swoją zdolność do redukcji zużycia energii. Szersze przejście na elektryfikację jest niezaprzeczalne. Era domów i pojazdów zasilanych olejem i gazem stopniowo dobiega końca, a Nibe jest dobrze przygotowane, aby skorzystać z tej strukturalnej zmiany.
European Business: Pompy ciepła są szeroko stosowane w krajach nordyckich od dziesięcioleci. Jakie lekcje mogą czerpać z tego doświadczenia inne regiony?
Hans Backman: Pompy ciepła zyskały popularność w krajach nordyckich podczas kryzysu naftowego w latach 70-tych, kiedy to głównym celem była efektywność energetyczna, a nie obawy ekologiczne. Kwestie zrównoważonego rozwoju stały się głównym motorem zmian znacznie później. Nie uważam, aby w tej historii sukcesu było coś wyjątkowo nordyckiego – może być ona powtórzona gdzie indziej. Rzeczywiście istnieje znaczny potencjał wzrostu w Europie i Ameryce Północnej. Mówiąc to, przejście z paliw kopalnych na zrównoważone systemy grzewcze zajęło ponad 20 lat w Europie Północnej. Prawdopodobnie podobny czas będzie potrzebny w innych regionach. Decydenci mogą odegrać ważną rolę w przyspieszeniu tej zmiany, na przykład poprzez zapewnienie, że ceny ropy naftowej i gazu bardziej dokładnie odzwierciedlają ich wpływ na środowisko.
Hans Backman: Pompy ciepła zyskały na popularności w krajach nordyckich podczas kryzysu naftowego w latach 70., kiedy to głównym celem była efektywność energetyczna, a nie troska o środowisko. Zrównoważony rozwój stał się kluczowym czynnikiem dopiero później. Nie sądzę, aby był coś wyjątkowo nordyckiego w tej historii sukcesu – może być ona powtórzona gdzie indziej. Rzeczywiście istnieje znaczący potencjał wzrostu w całej Europie i Ameryce Północnej. Niemniej jednak, przejście od paliw kopalnych do zrównoważonych systemów ogrzewania trwało ponad 20 lat w Europie Północnej. Prawdopodobnie zajmie to podobny czas w innych regionach. Decydenci mogą odegrać ważną rolę w przyspieszeniu tej zmiany, na przykład poprzez zapewnienie, że ceny ropy naftowej i gazu bardziej precyzyjnie odzwierciedlają ich wpływ na środowisko.