Kiedy surowce stają się kwestią przetrwania
Wywiad z Christianem Wendlem, prezesem HEXAGON GROUP AG
Statek przewożący nawozy przez ocean może wydawać się czymś odległym od codziennego życia. Jednak jego ładunek może wpływać na ceny żywności, przyszłość fabryki lub źródło utrzymania rolnika w Afryce. Christian Wendel, prezes szwajcarskiej firmy Hexagon Group AG, dobrze zna te zależności. Opowiada o budowaniu globalnej działalności handlowej w obliczu kolejnych kryzysów – oraz o tym, dlaczego niedobory mogą mieć konsekwencje wykraczające daleko poza bilans finansowy.
European Business: Panie Wendel, w 2018 roku założył Pan wraz ze wspólnikami HEXAGON GROUP AG. Co skłoniło Pana do podjęcia tego kroku?
Christian Wendel: Przez wiele lat zajmowałem się handlem surowcami, pracując najpierw dla szwedzkiej firmy, a następnie dla amerykańskiej korporacji, gdzie ostatecznie zostałem dyrektorem generalnym jej największego działu. Później kierowałem amerykańską firmą zajmującą się handlem ropą naftową. Znałem więc tę branżę z różnych perspektyw. W pewnym momencie wraz ze wspólnikami postanowiliśmy stworzyć coś własnego. Założyliśmy Hexagon w Szwajcarii, łącząc nasze doświadczenie i międzynarodowe sieci kontaktów. Z perspektywy czasu była to z pewnością właściwa decyzja.
European Business: Obecnie Hexagon osiąga przychody w wysokości około 3 miliardów USD. Czym dokładnie zajmuje się firma?
Christian Wendel: Specjalizujemy się w fizycznym handlu nawozami, surowcami wykorzystywanymi do produkcji nawozów oraz produktami chemicznymi. Należą do nich amoniak i kwas siarkowy. Poprzez 50-procentowy udział działamy również w branży petrochemicznej, między innymi w obszarze metanolu i biodiesla. A kiedy mówię o handlu fizycznym, mam na myśli dokładnie to. Można udać się do portu, zobaczyć nasze produkty i ich dotknąć. Nie handlujemy cyframi na ekranie. Kupujemy surowce tam, gdzie są dostępne w dużych ilościach, i transportujemy je do regionów, w których są potrzebne. Zasadniczo równoważymy podaż i popyt na całym świecie.
European Business: To brzmi jak duże przedsięwzięcie logistyczne.
Christian Wendel: Tak właśnie jest. W każdej chwili po światowych oceanach pływa prawdopodobnie od 30 do 40 załadowanych statków. W ubiegłym roku sprzedaliśmy ponad 7,2 miliona ton produktów. Nasza praca nie kończy się jednak na kupnie i sprzedaży. Organizujemy transport, ubezpieczenia, inspekcje i płatności. Klienci otrzymują kompleksową obsługę. To ważna część naszej działalności.
European Business: Kim są ci klienci?
Christian Wendel: Są wśród nich zarówno duże międzynarodowe koncerny z branży chemicznej, naftowej i wydobywczej, jak i regionalne przedsiębiorstwa, spółdzielnie oraz firmy rodzinne. Ich potrzeby znacznie się różnią, ale dla wszystkich kluczowy jest niezawodny dostęp do surowców.
European Business: Wiele osób kojarzy nawozy wyłącznie z rolnictwem. Czy nie jest to zbyt wąskie spojrzenie?
Christian Wendel: Zdecydowanie tak. Produkty te oraz wykorzystywane do ich wytwarzania surowce znajdują zastosowanie w wielu gałęziach przemysłu. Na przykład kwas siarkowy jest ważny zarówno dla górnictwa, jak i produkcji nawozów. Surowce chemiczne są również potrzebne w uzdatnianiu wody, produkcji żywności i pasz, obróbce metali, przemyśle tekstylnym oraz produkcji pigmentów. Stanowią część niezliczonych procesów produkcyjnych. Ludzie często nie zdają sobie sprawy, jak bardzo współczesny przemysł jest uzależniony od tych podstawowych surowców. Jeśli zmienia się ich dostępność, skutki mogą rozprzestrzenić się na całe łańcuchy dostaw.
European Business: Wspomniał Pan o kryzysach geopolitycznych. Co najbardziej niepokoi Pana w kontekście ich wpływu na rynki surowcowe?
Christian Wendel: Konsekwencje sięgają znacznie dalej niż tylko wyższe koszty transportu. Wiele produktów chemicznych jest bezpośrednio lub pośrednio zależnych od wydobycia ropy naftowej i gazu ziemnego. Gaz ziemny jest na przykład niezbędny do produkcji amoniaku, który wykorzystuje się w nawozach azotowych. Jeśli podaż staje się ograniczona, ceny rosną. A to wywołuje reakcję łańcuchową. Producenci chemikaliów płacą więcej, przedsiębiorstwa produkcyjne ponoszą wyższe koszty, a ostatecznie skutki odczuwają konsumenci. Nie można rozpatrywać jednego surowca w oderwaniu od pozostałych.
European Business: Czy stawia to europejski przemysł w niekorzystnej sytuacji?
Christian Wendel: Może tak być, szczególnie gdy europejscy producenci ponoszą wyższe koszty energii i surowców niż konkurenci w innych częściach świata. Duże korporacje często mają więcej możliwości, by poradzić sobie z tą presją. Małe i średnie przedsiębiorstwa muszą natomiast albo podnieść ceny, zaakceptować niższe marże, albo znaleźć alternatywne rozwiązania. Żaden z tych wyborów nie jest łatwy.
European Business: Konsekwencje stają się jeszcze poważniejsze, gdy w grę wchodzą nawozy.
Christian Wendel: Tak, i jest to coś, co mnie niepokoi. Gdy ceny nawozów rosną, rolnicy muszą mierzyć się ze znacznie wyższymi kosztami produkcji. W Europie czasami istnieją sposoby na złagodzenie skutków. W biedniejszych regionach rolników może nie być stać na wystarczającą ilość nawozów. Może to oznaczać niższe plony, a w konsekwencji mniej żywności. Szczególnie niepokoi mnie sytuacja w Afryce, gdzie dalsze wzrosty cen i zakłócenia w dostawach mogą przyczynić się do kryzysu głodu. Mówimy tu o czymś znacznie ważniejszym niż marże handlowe.
European Business: Patrząc w przyszłość, gdzie dostrzega Pan największe możliwości dla Hexagon?
Christian Wendel: Nadal dostrzegamy znaczny potencjał wzrostu. Zbudowaliśmy już silną pozycję na rynku, a naszym celem jest jej rozszerzenie i umocnienie. Azja pozostaje szczególnie interesująca, ale nasza działalność ma charakter globalny. Chcemy nadal rozwijać się w sposób rentowny, zachowując jednocześnie niezawodność, której oczekują nasi klienci. Świat nie stanie się mniej skomplikowany. To wydaje się jasne. Liczy się sposób reagowania. Trzeba rozumieć globalne zmiany, szybko się dostosowywać i dbać o to, aby produkty docierały tam, gdzie są potrzebne. Właśnie tym się zajmujemy.